Zarząd w spółce z o.o.

Po wpisie Jak dokapitalizować spółkę z o.o.? dostałam od Was sporo pytań. Zarówno jeśli chodzi o dopłaty, pożyczkę od wspólnika, jak i podniesienie kapitału zakładowego spółki. Jak zapewne wnioskujecie z tematu, dzisiajszy wpis poświęcę dopłatom. Zatem zainteresowanych zapraszam.

Jak nałożyć dopłaty w spółce z o.o.?

Przepisy dotyczące dopłat znajdziecie w art. 177-179 k.s.h.

Jak pamiętacie z wpisu o dokapitalizowaniu spółki, aby móc skorzystać z dobrodziejstwa dopłat przede wszystkim musicie mieć odpowiednie zapisy w umowie spółki. W umowie zatem należałoby mieć przynajmniej zapisy dotyczące liczbowego oznaczenia wysokości dopłaty w stosunku do udziału. Możecie też wskazać limit dopłat, np. w wysokości do 10-krotności posiadanych przez każdego wspólnika udziałów. Ewentualnie poprzez wskazanie konkretnej kwoty limitu, np. 100 zł na każdy udział. Określony w ten sposób limit dopłat można wykorzystać jednorazowo albo kilkukrotnie.

Sam fakt, że umowa spółki przewiduje możliwość nałożenia dopłat, nie przesądza jeszcze o konieczności wpłat tytułem dopłat przez wspólników. Do uzyskania tego celu potrzebujecie uchwały wspólników, w której określicie wysokość, jak i termin wniesienia dopłat.

Jeśli chcielibyście móc nakładać dopłaty na wspólników, a nie macie tego w umowie spółki to najpierw musicie dokonać zmiany umowy spółki. Zwracam uwagę, że zmiana umowy wymaga uchwały o zmianie umowy spółki zawartej w protokole notarialnym ze zgromadzenia wspólników. Dodatkowo dla swej skuteczności wymaga również wpisu w KRS.

Z kolei, jeśli spółka została założona w S24 to we wzorcu umowy spółki nie znajdziecie zapisów o dopłatach. Jak się zatem domyślacie najpierw należałoby dokonać zmiany umowy spółki poza S24 (notarialnie), aby móc nakładać dopłaty na wspólników.

Czy dopłaty podlegają zwrotowi?

Dopłaty mogą być zwrotne i bezzwrotne. Umowa spółki może wprost przewidzieć, że dopłaty mają charakter bezzwrotny lub zwrotny. Najczęściej w umowach spotkacie się z dopłatami zwrotnymi.

Jeśli jednak umowa spółki przewiduje bezzwotny charakter dopłat to wspólnicy w ogóle nie będą mieli roszczenia o zwrot dopłat.  Poza tym nie zwracacie dopłat, jeśli są one potrzebne na pokrycie strat. Jednak umowa i w tym zakresie może rozstrzygać inaczej.

O ewentualnym zwrocie dopłat decyduje zgromadzenie wspólników uchwałą. Oznacza to, że wspólnicy nie mają roszczenia o zwrot dopłat tak długo, jak długo uchwała wspólników nie rozstrzygnie o zwrocie dopłat.

Czy można pobierać odsetki od dopłat?

K.s.h. nie rozstrzyga o możliwości pobierania odsetek od dopłat. Zatem można założyć, że jeśli umowa spółki umożliwia możliwość pobierania odsetek od dopłat to jest taka możliwość. Chociaż zapewne spotkacie się z różnymi stanowiskami w tej sprawie.

Jednomyślność czy większość głosów?

Dopłaty możecie przewidzieć już podczas zawiązywania spółki. Jak również możecie dokonać zmiany umowy spółki w tym zakresie. Pamiętajcie, że zmiana zapisów umowy spółki w zakresie dopłat wymaga zgody wszystkich wspólników. Zatem uchwała powinna zapaść jednomyślnie. Jednak już sama uchwała dotycząca nałożenia dopłat wymaga bezwzględnej większości. Chyba że w umowie spółki macie inne zapisy dotyczące wymaganej większości.

Jak nałożyć dopłaty na wspólników?

Jeśli zatem macie spełnione warunki co do zapisów umowy spółki zapewne chcielibyście wiedzieć jak doprowadzić do nałożenia dopłat na wspólników.

Wspólnicy wnoszą dopłaty na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników. W niej określa się ich wysokość i termin wniesienia przez wspólników.

Poza w/w warunkami dotyczącymi dopłat, pamiętajcie, że dopłaty muszą:

• mieścić się w granicach określonych przez umowę spółki,
• być nakładane i uiszczane przez wszystkich wspólników równomiernie w stosunku do ich udziałów (a nie tylko przez jednego lub część wspólników).

Dopłaty określacie w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziałów. Wartość musi więc być stosunkowa, tj. określać relacje między udziałem a dopłatą. Możliwe są więc określenia odnoszące się do wielokrotności wartości udziału (na przykład pięciokrotności jego wartości), określonej części udziału (na przykład połowy), może to być więc określenie iloczynowe, ilorazowe, jak i procentowe. Nie można zatem zastosować obowiązku dopłat przez określenie konkretnej kwoty, choćby w konsekwencji dała się ona odnieść jednocześnie do stosunku do udziału.

A jeśli wspólnik nie chce dokonać wpłaty?

Jeśli pomimo nałożenia dopłat wspólnik nie wpłaci kwoty dopłaty w terminie, wówczas spółka może dochodzić odsetek ustawowych za opóźnienie. Może też wystąpić z roszczeniem na drodze sądowej. A nawet z roszczeniem odszkodowawczym, jeśli spółka poniosła szkodę z tego tytułu.

Jak dokonać zwrotu dopłat?

Aby dokonać zwrotu dopłat ponownie musicie zadbać o podjęcie uchwały przez zgromadzenie wspólników. Pamiętajcie jednak o tym, że zwrotu dopłat nie dokonujecie, jeśli są one potrzebne do pokrycia straty. Jak i wtedy, gdy doprowadziłby do niepokrycia w pełni kapitału zakładowego.

Poza uchwałą o zwrocie dopłat niezbędna jest również publikacja w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Ewentualnie dodatkowo w innym piśmie do ogłoszeń, które jest w umowie spółki. Zwrotu dopłat możecie dokonać po upływie jednego miesiąca od dnia dokonania ogłoszenia o zwrocie.

Moim zdaniem w umowie spółki możecie wyłączyć konieczność publikacji o zwrocie dopłat, jeśli nie będą potrzebne do pokrycia straty.

Wzór uchwały o nałożeniu dopłat

Poniżej prosty wzór uchwały zgromadzenia wspólników o nałożeniu dopłat.

Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki pod firmą …. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w …., zgodnie z §… ust. … Umowy Spółki niniejszym postanawia nałożyć na wspólników dopłaty w wysokości 500 zł na każdy posiadany udział. Dopłaty mają na celu realizację inwestycji ……

Termin wniesienia dopłat ustala się na dzień ………………

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

Wzór przykładowego zapisu o dopłatach w umowie spółki

Poniżej przykładowy wzór postanowień umowy spółki o dopłatach.

1. Wspólnicy zobowiązani są do wniesienia dopłat w wysokości do 100-krotności wartości nominalnej posiadanych przez nich udziałów w Spółce.
2. Wysokość i terminy dopłat oznaczone będą jednomyślną uchwałą Zgromadzenia Wspólników.
3. Dopłaty powinny być nakładane i uiszczane przez Wspólników równomiernie w stosunku do ich udziałów.
4. Jeżeli Wspólnik nie uiścił dopłaty w określonym terminie, zobowiązany jest do zapłaty odsetek ustawowych. Ponadto Spółka może żądać naprawienia szkody wynikłej ze zwłoki.
5. Dopłaty mogą być zwracane Wspólnikom jeżeli nie są wymagane na pokrycie straty wykazanej w sprawozdaniu finansowym.
6. Zwrot dopłat, które nie okażą się konieczne do pokrycia straty wykazanej w sprawozdaniu finansowym, nie wymaga ogłoszenia o zamierzonym zwrocie w piśmie przeznaczonym do ogłoszeń.
7. Dopłaty będą zwracane Wspólnikom jednocześnie i proporcjonalnie do ich wpłaty.

Orzecznictwo o dopłatach

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 26 czerwca 2013 r. I ACa 130/13 o celu dopłat:

Dopłaty są wkładami, stanowią część majątku spółki, nie powiększają udziałów w kapitale zakładowym, ani go nie podwyższają, a jedynie zwiększają majątek spółki. Ich celem jest umożliwienie prowadzenia określonej działalności gospodarczej, gdy zarząd nie ma możliwości uzyskania środków finansowych na pokrycie niezbędnych kosztów.

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 października 2013 r. V ACa 368/13 

1. Wskazać należy, że cel dopłat, ich przyczyna nie została ustawowo określona. Również nie zostało ustawowo zdefiniowane pojęcie dopłat. Przyjmuje się, że dopłatami w rozumieniu przepisów Kodeksu spółek handlowych są sumy wpłacone do Spółki zgodnie z przepisami art. 177-178 k.s.h. wówczas gdy zostały one przewidziane w umowie spółki. Generalnie rzecz ujmując to świadczenie na rzecz spółki środków pieniężnych w celu pokrycia potencjalnej lub już istniejącej straty w celu jej dofinansowania, gdy Spółka nie jest w określonej sytuacji uzyskać z zewnątrz niezbędnych dla prowadzenia działalności środków finansowych.
2. Dopłaty są w swym charakterze prawnym w pewnym stopniu zbliżone do udziałów, czyli wpłat na udziały, gdyż tak jak one realnie powiększają majątek spółki. Uzyskane z nich środki są przeznaczone na zasilenie kapitału zapasowego i mogą być wykorzystane przez spółkę w każdym celu związanym z jej działalnością uzasadnionym potrzebami Spółki, czy to do sfinansowania bieżących potrzeb, działalności, określonych nakładów, czy też pokrycia strat, mogą też być przeznaczone na uzupełnienie majątku spółki w celu zapewnienia zaspokojenia wierzycieli. Dopłaty zwiększają środki własne spółki, nie powiększając udziałów wspólników, a w konsekwencji wielkości kapitału zakładowego. Traktuje się je jako rodzaj świadczenia leżącego pośrodku między pożyczką a wniesieniem wkładu.

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2018 r. VII AGa 81/18 

Cechą obowiązku dopłat jest jego umowny charakter, bowiem musi on zostać przewidziany w umowie spółki – w jej pierwotnej wersji albo wprowadzony do niej w trybie zmiany umowy, jednakże w tej drugiej sytuacji muszą zostać dochowane warunki określone w art. 246 § 3 k.s.h. Nadto, dopłaty mogą być nakładane w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału. Umowa spółki musi zatem dokładnie wyznaczyć granice obowiązku dopłat w sposób odpowiadający formule wynikającej z art. 177 § 1 k.s.h. Wyznacza to maksymalną kwotę, do uiszczenia której mogą zostać zobowiązani wspólnicy w ramach realizacji obowiązku dopłat. Obowiązek ten ma przy tym charakter powszechny w tym sensie, że może zostać nałożony tylko na wszystkich wspólników. Dopłaty powinny być nakładane i uiszczane przez wspólników równomiernie do udziałów.

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 26 kwietnia 2019 r. I AGa 7/19

Cechą obowiązku dopłat jest jego umowny charakter, albowiem musi on zostać przewidziany w umowie spółki. Jak stanowi wskazany wyżej art. 177 § 1 k.s.h. dopłaty mogą być nakładane w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału, a zatem umowa spółki musi dokładnie wyznaczyć granice obowiązku dopłat i ustalać maksymalną kwotę, do uiszczenia której mogą zostać zobowiązani wspólnicy w ramach realizacji obowiązku dopłat. Obowiązek dopłat może zostać nałożony tylko na wszystkich wspólników, zaś ich nałożenie i uiszczenie powinno być adekwatne do posiadanych udziałów.

Pamiętajcie: dopłaty mogą być nakładane uchwałą zgromadzenia wspólników wyłącznie na wszystkich wspólników oraz wyłącznie równomiernie w stosunku do udziałów, w granicach przewidzianych umową spółki.

Dopłaty spółka może wykorzystać tak naprawdę na dowolny. Zatem może to być pokrycie straty, inwestycja, jak i bieżąca działalność spółki.

Tyle o dopłatach. Mam nadzieję, że pomogłam 🙂

****************************************

Jeśli poszukujecie wzorów dokumentów i checklist to zapraszam Was do sklepu z ebookami. Znajdziecie tam również ebooka Sporządzenie i złożenie sprawozdania finansowego spółki z o.o. Obowiązki spółki z o.o. po zakończeniu roku obrotowego. 

#autopromocja #produktwłasny

Zapraszam Was do zapoznania się z ostatnimi wpisami:

Jaki jest termin na sporządzenie sprawozdania finansowego za 2022?

Czy spółka z o.o. ulega rozwiązaniu na skutek śmierci wspólnika?

Czy sprzedaż udziałów bez zgody spółki jest nieważna?

Zapraszam również na bloga Likwidacja spółki z o.o.

Nowy e-KRS znajdziecie na stronie Portalu Rejestrów Sądowych